ფრისონი - ესთეტიკური გამოცდილება

თუ პილოერექცია არის კუნთების შეკუმშვის პროცესის სუფთად ბიოლოგიური სახელწოდება, ფრისონი არის ტერმინი, რომელიც აღწერს ესთეტიკურ ან ემოციურ გამოცდილებას. მას ხშირად «კანის ორგაზმს» უწოდებენ, რადგან სიამოვნების ტალღა მთელ სხეულში ვრცელდება.

ცივით გამოწვეული კანის ბუსუსებისგან განსხვავებით, ფრისონი გამოწვეულია მაღალი კოგნიტიური სტიმულებით: მუსიკით, პოეზიით, შთამბეჭდავი კინოკადრებით ან ბუნების სილამაზით.

კვლევები აჩვენებს, რომ ფრისონის მომენტში ტვინი გამოყოფს დოფამინს - სიამოვნების ჰორმონს. ეს ხდება მაშინ, როდესაც მუსიკა არღვევს ჩვენს მოლოდინებს (ტემპის მოულოდნელი ცვლილება, ძლიერი ვოკალის შემოსვლა ან ტონალობის ცვლილება).

ყველა ადამიანს არ შეუძლია ფრისონის განცდა. სხვადასხვა მონაცემებით, ეს უნარი მოსახლეობის 50-86%-ს აქვს. ფრისონისადმი მიდრეკილ ადამიანებს უფრო მეტი ნეირონული კავშირი აქვთ სმენით ქერქსა და ემოციების დამუშავების ცენტრებში.